W dniach 27–29 czerwca 2025 roku wzięliśmy udział w XVII Spotkaniu Górniczych Miast i Gmin Słowacji, które odbyło się w Preszowie. Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka miało zaszczyt reprezentować Polskę na zaproszenie pana Marka Duchonia, dyrektora Muzeum Solivar – oddziału Słowackiego Muzeum Techniki w Koszycach.
Wydarzenie jest inicjatywą cykliczną, organizowaną przez Stowarzyszenie Cechów Górniczych Słowacji pod przewodnictwem prezesa, pana Erika Sombathy’ego. Spotkanie gromadzi przedstawicieli miast, gmin, cechów i stowarzyszeń górniczych z całej Słowacji oraz gości z zagranicy – m.in. z Czech, Polski i Austrii. Jego głównym celem jest integracja środowisk związanych z dziedzictwem górniczym, wymiana doświadczeń oraz budowanie trwałych relacji między górniczymi ośrodkami.

Dla Muzeum był to pierwszy udział w tym wydarzeniu, chociaż od lat współpracujemy z górniczymi stowarzyszeniami ze Słowacji, m.in. przy okazji organizacji Święta Soli – imprezy odbywającej się zarówno w Polsce, jak i na Słowacji.

Podczas pobytu zwiedziliśmy Muzeum Solivar w Preszowie, gdzie poznaliśmy historię miejscowej kopalni soli oraz unikatowy zespół zabytkowych budynków z XVII wieku, służących dawniej do pozyskiwania i warzenia soli z solanki. Mieliśmy również okazję odwiedzić najstarszą i niegdyś największą kopalnię opalu na świecie, zlokalizowaną w Górach Slańskich w miejscowości Dubnik. Do XIX wieku była to jedyna kopalnia opalu szlachetnego – dziś funkcjonuje jako muzeum.

W programie spotkania znalazły się m.in. prezentacje regionalne oraz uroczyste spotkanie z tradycyjną ceremonią tzw. „skoku przez skórę”. Ten symboliczny rytuał oznacza przyjęcie nowicjuszy do stanu górniczego poprzez przeskok przez płat skóry – dawniej element ochronny stroju górnika. Kluczowym momentem obrzędu jest pasowanie nowicjusza laską sztygarską przez górnika-seniora, któremu towarzyszą toasty i pieśni górnicze.

Spotkanie na Słowacji obejmowało także sesje tematyczne poświęcone dziedzictwu górniczemu, międzynarodowej współpracy oraz wymianie dobrych praktyk. Zwieńczeniem wydarzenia był uroczysty pochód ulicami Preszowa z udziałem delegacji w historycznych strojach górniczych, niosących sztandary. Towarzyszyły mu m.in. ceremonia wręczenia odznaczeń, koncerty orkiestr górniczych i wydarzenia religijne.

Wydarzenia w Preszowie miały nie tylko wymiar obrzędowy i integracyjny, lecz również duże znaczenie kulturowe i promocyjne – służyło prezentacji bogatego dziedzictwa górniczego Słowacji, wspieraniu wymiany międzynarodowej oraz zacieśnianiu współpracy kulturalnej i gospodarczej między górniczymi ośrodkami i instytucjami.

Mamy nadzieję, że udział Muzeum w tym wydarzeniu, zapoczątkuje coroczną tradycję, sprzyjającą nawiązywaniu trwałych relacji i nowych form międzynarodowej współpracy.
X
pliki cookies

Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na ich używanie. Istnieje możliwość wyłączenia cookies za pomocą ustawień przeglądarki.