czasowe

Wystawa: W obiektywie Jana Czerneckiego. Fotografie kopalni wielickiej sprzed 100 lat

Zapraszamy na wystawę W obiektywie Jana Czerneckiego. Fotografie kopalni wielickiej sprzed 100 lat. Można będzie zobaczyć zespół kilkudziesięciu fotografii wyrobisk górniczych oraz budynków salinarnych Wieliczki, wykonanych przez Jana Czerneckiego, pierwszego wieliczanina – fotografa, na początku XX w.

Urodzony w Stroniatynie k. Lwowa J. Czernecki (1871 – 1955), wraz ze zmianą miejsca zatrudnienia przeniósł się do Wieliczki, gdzie bardzo szybko objął funkcję wielickiego fotografa, księgarza i wydawcy. Jan Czernecki trwale zapisał się w gronie osób tworzących fotograficzną dokumentację Wieliczki z jej najcenniejszym zabytkiem jakim jest kopalnia soli.

Swoją przygodę z tajemnicami kopalni wielickiej rozpoczął w 1902 r., kiedy to uzyskał od c. k. Krajowej Dyrekcji Skarbu we Lwowie zgodę na odpłatne wykonanie, a następnie opublikowanie fotografii wnętrz zabytkowych komór, kaplic, urządzeń transportowych oraz górników podczas pracy. Wykonane przez Czerneckiego zdjęcia bardzo szybko ujrzały światło dzienne, ilustrując wydane w 1903 r. przewodniki Feliksa Piestraka: W podziemiach wielickich oraz Kilka słów o Wieliczce i jej kopalniach.

Niezależnie od realizacji większych projektów wydawniczych stale drukował pocztówki i albumy prezentujące najciekawsze i najcenniejsze obiekty związane z historią kopalni i miasta Wieliczka, popularyzując tym samym jedno z ciekawszych, a nadal masowo niedostępnych miejsc w Polsce.

Ponadto w latach 1908 – 1910 na zlecenie władz salinarnych wykonał ponad 40 fotografii dokumentujących majątek nieruchomy Saliny Wielickiej. Udało mu się utrwalić m. in. widoki budynków mieszkalnych urzędników salinarnych, nadszybi, magazynów, szpitala, szkoły i Muzeum Salinarnego oraz Zamku Żupnego – siedziby ówczesnego Zarządu Salinarnego w Wieliczce.

Na wystawie zorganizowanej w podziemnej ekspozycji Muzeum znajduje się kilkadziesiąt wielkoformatowych wydruków fotografii kopalni wielickiej Jana Czerneckiego.  Będąc zapisem i utrwaleniem wciąż zmieniającej się rzeczywistości, posiadają one zarówno walory artystyczne jak i dokumentalne. Nic więc dziwnego, że niektóre spośród prezentowanych na naszej wystawie fotografii były masowo reprodukowane w postaci widokówek lub jako materiał ilustracyjny wydawnictw okolicznościowych. Z perspektywy dzisiejszego badacza szczególną rolę odgrywają zdjęcia nieistniejących już dziś wyrobisk i zabytków architektury salinarnej.

This entry was posted in czasowe. Bookmark the permalink. Both comments and trackbacks are currently closed.
F